Zajst: trudniej zlikwidować szkołę? | Terechów: to gmina musi zapewnić możliwość nauki!

Ministerstwo Edukacji Narodowej w projekcie nowelizacji ustawy Prawo oświatowe zaproponowało szereg działań, które miałyby uchronić małe szkoły przed likwidacją. Organy prowadzące będą zobowiązane m.in. do publikacji w BIP informacji o sposobie realizacji obowiązku zapewnienia możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej.

- Czy to ten przepis będzie dobrze funkcjonował i spełni oczekiwania mieszkańców? Mam przeczucie, że i tak samorządowcy będą szukali wszelkich możliwości, by zamierzanie likwidacji placówki oświatowej zrealizować. A to jakie informacje pojawią się w Biuletynie informacji Publicznej, to już zupełnie inna sprawa. Władza państwowa nie stanęła na wysokości zadania. Oczywiście samorząd musi posiadać pieniądze na organizację oświaty, a te daje rząd. Dlatego mam wrażenie, że całe te zmiany Prawa oświatowego to wybieg marketingowy, że to niby coś, a jednak w konsekwencji jest to danie zielonego światła tym, którzy szkoły likwidują. Taka może stać się również z naszą miastecką SP 1. Jeśli rodzice nie zbudują silnej reprezentacji w obronie szkoły... Ja uważam, że placówka z takimi dokonaniami i tradycjami winna stać się wizytówką Miastka, a władze gminy powinny jej obronę przyjąć jako obowiązek! Czy tak się stanie? - zastanawia się Witold Zajst, burmistrz Miastka poprzedniej kadencji.

- Takim gminą jak Czarne każde działanie pozwalające na likwidację szkoły jest wydaniem zgody na doprowadzenie do sytuacji, że pozostanie tylko jedna podstawówka. Nie wiadomo na jak długo... Mieszkańców ubywa, gmina pod kątem wieku jest coraz starsza. Za jakiś czas może okazać się, że również dzieci jest za mało na optymalnie funkcjonującą szkołę podstawową. Co wtedy, w gminie Czarne nie będzie żadnej podstawówki? Jestem pewny, że małe kameralne szkoły winny być priorytetem dla takich gmina jak nasza. Przy czym znów wszystko rozbija się o pieniądze. No tak i tu mamy jasność. Najpierw musi być włodarz, który będzie potrafił pozyskiwać określone fundusze i rada gminy, która będzie go w tym wspierała. I mówię tu o poważnych dotacjach rządowych czy unijnych, a nie o wątpliwych wpływach za inwestycje, na które mieszkańcy nie wyrazili zgody - podkreśla Jerzy Terechów, radny gminy Czarne w powiecie człuchowskim. 

* * *

Projekt ustawy nowelizujący Prawo oświatowe został przyjęty przez Sejm i trafi do Senatu. Zawarte w nim rozwiązania mają uchronić małe szkoły przed likwidacją w dobie kryzysu demograficznego. 

Wiele spośród zaproponowanych rozwiązań odnosi się do procesu likwidacji bądź przekształcenia szkoły. W odpowiedzi na poselską interpelację wiceminister Henryk Kiepura przedstawił obowiązki, jakie będą musiały spełnić organy prowadzące mające zamiar zlikwidowania szkoły. 

Wedle proponowanych przepisów jednostka samorządu planująca likwidację szkoły będzie musiała na 6 miesięcy przed jej terminem zamieścić w Biuletynie Informacji Publicznej: analizy lub dokumenty uzasadniające likwidację szkoły;  informacje o sposobie realizacji obowiązku zapewnienia możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe – kształcącej także w tym samym lub zbliżonym zawodzie, oraz informacje o niepogorszeniu warunków nauki, wychowania i opieki uczniów szkoły, której dotyczy likwidacja, oraz uczniów szkoły lub szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki po likwidacji danej szkoły; informacje o planowanym obwodzie szkoły lub planowanych obwodach szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki – w przypadku zamiaru likwidacji szkoły podstawowej a także informację o planowanej organizacji transportu i opieki. 

Organ prowadzący będzie też musiał poinformować w BIP możliwości i miejscu zapoznania się przez mieszkańców jednostki samorządu terytorialnego z analizami, dokumentami i informacjami. Muszą też zostać przedstawione szczegóły odnoszące się do możliwości składania wniosków z odwołaniem od decyzji dotyczącej likwidacji szkoły. 

Przedstawiciele samorządu terytorialnego będą też zobowiązani do zorganizowania spotkań i konsultacji z rodzicami uczniów szkoły przeznaczonej do likwidacji. Obecnie obowiązujące przepisy nie zakładają takiego obowiązku. 

„Ponadto, likwidacja szkoły nie będzie możliwa bez uzyskania pozytywnej opinii kuratora oświaty, który będzie zobowiązany nie tylko przeanalizować wszystkie ww. dokumenty, ale także przeprowadzić oględziny w szkole, której dotyczy likwidacja, oraz w szkole lub w szkołach wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki po przeprowadzeniu zamierzonej przez samorząd likwidacji” – zaznacza Kiepura 

MEN zaproponowało, by opinia wydawana przez kuratora oświaty zawierała następujące elementy: 

1. zgodność z prawem zamierzonej likwidacji szkoły;

2. sposób realizacji obowiązku zapewnienia możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe – kształcącej także w tym samym lub w zbliżonym zawodzie, oraz ocenę, czy warunki nauki, wychowania i opieki uczniów szkoły, której dotyczy likwidacja, oraz uczniów szkoły lub szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki nie ulegną pogorszeniu;

3. planowaną organizację transportu i opieki uczniów, a w przypadku szkoły podstawowej, w której zorganizowano oddział przedszkolny – również ocenę planowanej organizacji transportu i opieki nad dziećmi, w szczególności ocenę tras przewozu, miejsc oczekiwania uczniów na transport oraz czasu przewozu z poszczególnych miejsc oczekiwania na transport do szkoły lub do szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki, a w przypadku likwidacji szkoły ponadpodstawowej – także połączeń komunikacji publicznej umożliwiających uczniom dotarcie do szkoły lub do szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki;

4. zgodność z warunkami ustawowymi planowanego obwodu szkoły lub planowanych obwodów szkół wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki – w przypadku zamiaru likwidacji szkoły podstawowej.

Jak wskazuje resort edukacji, obecnie nie jest sprecyzowane „co kurator powinien ocenić w przypadku zamiaru likwidacji szkoły, a w wielu rozstrzygnięciach sądy administracyjne wyrażają podgląd, że kurator oświaty powinien ograniczyć się do badania, czy zamierzona likwidacja jest zgodna z prawem, czy gmina likwidująca szkołę podstawową spełniła wszystkie wymogi formalne”. 

mo/