Gruchała: segregowanie tekstyliów to nadal nierozwiązany problem, który władza zafundowała mieszkańcom

Resort klimatu wspiera gminy w realizacji obowiązków dotyczących selektywnego zbierania odpadów tekstylnych – zapewniła wiceszefowa MKiŚ Anita Sowińska w odpowiedzi na interpelację poselską. Zapowiedziała m.in. wdrożenie ROP dla tekstyliów i wsparcie w ramach programów NFOŚiGW.

- Obserwując to co dzieje się z próbami jakieś optymalnego ułożenia spraw związanych ze "śmieciami" odzieżowymi bez dwóch zdań należy stwierdzić, że segregowanie tekstyliów to nadal nierozwiązany problem, który władza zafundowała mieszkańcom. Nie ma jednego jasnego zbioru przepisów w tej kwestii. Samorządy kombinują jak potrafią stawiając takie czy inny pojemniki, do których mieszkańcy mają wrzucać tekstylia. Problemem jest to jak oddzielić te do ponownego używania od tych, które się już do niczego nie nadają. Zaczyna to urastać do jakiegoś absurdalnego problemu, z którym władza nie potrafi sobie poradzić. Za to wokół pojemników rosną sterty "wyrzuconej" odzieży. Gminy apelują o dostarczanie tekstylnych odpadów do PSZOKów. I co mamy tam jeździć z jedną podartą skarpetką? Irracjonalizm sprawy sięga szczytu Mont Everestu. A już powoływanie się na jakieś teoretyczne akcje informacyjne uważam za celowe odwracanie kota ogonem. Rząd nie ma pojęcia jak ten problem rozwiązać, więc proponuje społeczeństwu, by te uczyło się, jak "walczyć z odzieżowymi śmieciami". Tego nawet Bareja, by nie wymyślił... - podkreśla Michał Gruchała z Chojnickiego Dialogu.

Co mówi resort...?

W interpelacji do ministerstwa klimatu grupa posłów PiS ostrzegła przed narastającym kryzysem w zagospodarowaniu odpadów tekstylnych. Parlamentarzyści zauważyli, że po wprowadzeniu obowiązku selektywnej zbiórki tej frakcji śmieci wzrosła skala porzucania odzieży na ulicach i w lasach. „Firmy przetwarzające śmieci mierzą się z kilkukrotnym wzrostem kosztów utylizacji, a samorządy i przedsiębiorstwa gospodarujące odpadami ostrzegają, że obciążenia finansowe ostatecznie spadną na konsumentów” – wskazali posłowie. 

W odpowiedzi wiceminister Anita Sowińska przypomniała, że rząd aktywnie wspiera gminy w budowie niezbędnej infrastruktury. Wyjaśniła, że w ramach naborów unijnych dedykowanych samorządom przeznaczono ponad 450 mln zł na selektywne zbieranie i zagospodarowanie odpadów. Do stycznia 2026 roku zawarto niemal 30 umów z gminami na kwotę około 300 mln zł, a w grudniu 2025 r. ogłoszono kolejny nabór o wartości 160 mln zł na instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych, z terminem składania wniosków do 30 stycznia 2026 r.Sowińska dodała, że planowane jest też dodatkowe dofinansowanie w ramach programów NFOŚiGW na rok 2026 w obszarze gospodarki o obiegu zamkniętym.

Przypomniała również, że resort klimatu pracuje nad rozwiązaniami, które mają odciążyć gminy finansowo i organizacyjnie w przyszłości.

„Obecnie w MKiŚ trwają prace koncepcyjne nad transpozycją postanowień art. 22a22d dyrektywy 2008/98/WE, które dotyczą ustanowienia systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) w odniesieniu do wyrobów włókienniczych, wyrobów zawierających materiały włókiennicze oraz wyrobów obuwniczych. Termin transpozycji tych przepisów do prawodawstwa krajowego to 17 czerwca 2027 r., natomiast system ROP ma zostać ustanowiony do 17 kwietnia 2028 r.” – wyjaśniła Sowińska.

Dodała też, że trwają prace nad projektem nowelizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który ma uszczelnić system śmieciowy i zwiększyć dostępność punktów selektywnego zbierania odpadów. Projekt zakłada m.in. wprowadzenie dla mieszkańców alternatywnych form przekazywania odpadów komunalnych, dostosowanych do lokalnych uwarunkowań.

Sowińska przypomniała, że ministerstwo wspiera też gminy m.in. poprzez działania informacyjne i edukacyjne ukierunkowanych na zwiększenie świadomości dotyczącej prawidłowego postępowania z tekstyliami. 

Dodała, że na stronie MKiŚ dostępne są materiały edukacyjne oraz katalog dobrych praktyk, które mogą być inspiracją dla gmin (https://www.gov.pl/web/klimat/tekstylia).

mp/